استفاده از دانه کتان در غنی سازی تخم مرغ

غذا نقش مهمی را در سلامتی انسان ایفا می کند. از بین غذاهایی که مواد مغذی مورد نیاز بدن را تامین می کنند تخم مرغ جایگاه ویژه ای دارد و منبع غنی و متوازنی از اسیدهای آمینه، اسیدهای چرب، مواد معدنی و ویتامین ها می باشد. از آنجایی که میزان اسیدهای چرب، مواد معدنی و ویتامین های تخم مرغ به راحتی از طریق جیره قابل دستکاری و کنترل است، محققین بسیاری در صدد ایجاد تغییرات کمی و کیفی در تخم مرغ برآمده اند.
همچنین تخم مرغ به علت دسترسی آسان، بسته بندی طبیعی فوق العاده و مصارف غذایی متعدد مورد توجه قرار گرفته و بسیاری کوشیده اند تا تخم مرغ را به بسته ای مواد مغذی مورد نیاز انسان تبدیل کنند بطوریکه در بعضی از مناطق با غنی سازی تخم مرغ از عناصر و ویتامین ها سعی در بر طرف نمودن کمبودهای این عناصر در منطقه شده است برای مثال غنی سازی تخم مرغ با عنصر ید که در بیشتر جوامع انسانی با کمبود آن مواجه هستیم می تواند مشکل کمبود این عنصر را بر طرف نماید.
همچنین غنی سازی تخم مرغ با اسیدهای چرب ω-۳ می تواند نسبت اسیدهای چرب ω-۶ به ω-۳ را در بدن تصحیح کند و خطر ابتلاء به بیماریهای قلبی و عرقی را در سالمندان کاهش دهد. غنی سازی تخم مرغ با اسیدهای چرب غیر اشباع با چند پیوند دوگانه ω-۳ (PUFA n-3) توسط منابع متعددی از قبیل روغن ماهی، دانه کتان، دانه کانولا، دانه چیا و جلبکهای ریز که از عمده ترین منابع رایج برای این منظور می باشند موجب افزایش مقادیر این اسیدهای چرب در زرده تخم مرغ می شود بیشترین تولید تجاری تخم مرغهای غنی از اسیدهای چرب امگا-۳ از طریق مرغهایی است که جیره های غنی از دانه کتان دریافت داشته اند.
دانه کتان حاوی حدود ۴۲% روغن است که این روغن خود حاوی بیش از ۵۰% آلفا لینولنیک اسید(ALA 18:3) می باشد. افزایش ۵ تا ۱۵% دانه کتان باعث افزایش متغیری به میزان ۹ تا ۳۵% در دوکوزاهگزانوئیک اسید (DHA) تخم مرغ می شود. البته تحقیقات جدیدتر مقدار مناسب دانه کتان را در جیره ۵ درصد تعیین کرده است زیرا دانه کتان بخصوص دانه نارس آن حاوی مقدار کمی از گلیکوزیدهای سیانوژنیک بنام لینامارین و آنزیمی همراه با آن بنام لیناز است که در اثر هیدرولیز آن سیانید هیدروژن آزاد می شود که به شدت سمی بوده و در ترکیب سیانید با سیتوکروم اکسیداز باعث توقف فوری تنفس سلولی و مرگ می شود.
در آزمایشی که توسط شیدلر و فرانینگ (۱۹۹۶) انجام شد، اثرات ترکیبی واریته، سطح، شکل و شرایط نگهداری دانه کتان بر تولید و ترکیب تخم مرغ در مرغهای تغذیه شده با ویتامین E مورد بررسی قرار گرفت. سطوح ۵ ، ۱۰ و ۱۵ درصد دانه کتان دانه کتان آسیاب شده و کامل با جیره شاهد ذرت-سویا یا روغن ماهی مقایسه شد. در مقایسه با شاهد، دانه کتان باعث کاهش مصرف خوراک، افزایش وزن و وزن تخم مرغ شد. در حالیکه، دانه کتان و روغن ماهی تولید تخم مرغ را در مقایسه با شاهد (۱/۳۸ %) به ترتیب ۹/۸۸ و ۰/۹۳ % بهبود دادند.
مقدار لینولنیک اسید در تخم مرغ با افزایش سطح دانه کتان افزایش یافت (۳۱/۲ ، ۱۸/۴ و ۳۸/۶ % در چربی زرده به ترتیب با سطوح ۵ ، ۱۰ و ۱۵ % دانه کتان). دانه کتان و روغن ماهی بطور معنی داری درصد سفیده را در مقایسه با شاهد افزایش و درصد زرده را کاهش دادند ولی اثری بر کلسترول تخم مرغ نداشتند.
هیچ تفاوتی میان دانه کتان آسیاب شده و کامل در متغیرهای اندازه گیری شده مشاهده نشد. لیسون و همکاران (۲۰۰۰) نیز مرغهای تخمگذار را براساس وزن بدن به گروههای سبک، متوسط و سنگین تقسیم کردند و با جیره های حاوی ۰، ۱۰ و ۲۰ درصد دانه کتان تغذیه نمودند. صرف نظر از تقسیم بندی وزنی، تغذیه ۲۰% دانه کتان موجب رشد ناکافی، کاهش تولید تخم مرغ و افزایش مصرف خوراک گردید.
از این آزمایش این طور نتیجه گیری می شود که تولید کمتر تخم مرغ در پرندگان تغذیه شده با سطوح بالای دانه کتان ممکن است به دلیل وجود مواد ضد مغذی یا کاهش انرژی متابولیسمی در جیره باشد.

به قلم دکتر مازیار محیطی اصلی، متخصص تغذیه طیور
گروه علمی دی جی ام تکنومیکس

دیدگاه ها

  1. I’m not that much of a online reader to be honest but your blogs really nice, keep it up!
    I’ll go ahead and bookmark your website to come back down the road.
    Many thanks

  2. I visited several web pages however the audio feature for audio songs present at this site is really
    excellent.

  3. You really make it seem so easy with your presentation but I find this topic to be
    really something which I think I would never understand.
    It seems too complicated and extremely broad for me. I’m looking forward for your next post, I will try to get the hang of it!

  4. It is the best time to make some plans for the future
    and it is time to be happy. I’ve read this put up and if I may I wish to counsel you some attention-grabbing issues or tips.
    Perhaps you can write subsequent articles referring to this article.
    I want to read more things approximately it!

  5. I think the admin of this web page is really working hard in favor of his site, since here every material is
    quality based information.

  6. What’s up i am kavin, its my first occasion to commenting anywhere, when i
    read this post i thought i could also make comment due to
    this good paragraph.

  7. Fantastic beat ! I wish to apprentice while you amend
    your web site, how could i subscribe for a blog web site?
    The account helped me a acceptable deal.
    I had been tiny bit acquainted of this your broadcast
    provided bright clear idea

  8. If some one wants expert view regarding blogging and site-building
    after that i propose him/her to go to see this blog, Keep up the pleasant work.

  9. I am regular reader, how are you everybody? This piece of writing posted at this site is really good.

  10. Genuinely when someone doesn’t know afterward its up
    to other users that they will help, so here it takes place.

  11. Thanks for some other informative blog. The place else could I get that type of info written in such a perfect way?

    I have a undertaking that I am just now running on,
    and I’ve been at the look out for such info.

  12. WOW just what I was looking for. Came here by searching for g

  13. Its like you read my mind! You seem to grasp so much approximately this, such as you wrote the e book in it or something.
    I believe that you simply could do with some percent to power the message
    home a little bit, but other than that, that is great blog.
    An excellent read. I’ll definitely be back.

  14. Howdy! I know this is kind of off topic but I
    was wondering if you knew where I could locate a captcha plugin for my comment form?
    I’m using the same blog platform as yours and I’m having difficulty finding one?
    Thanks a lot!

  15. Having read this I thought it was rather informative.

    I appreciate you finding the time and effort to put this short article together.
    I once again find myself personally spending way too much time both reading and leaving comments.
    But so what, it was still worth it!

  16. Good answers in return of this difficulty with solid arguments and describing the
    whole thing on the topic of that.

  17. It’s awesome in favor of me to have a site, which is good for my knowledge.
    thanks admin

  18. Woah! I’m really loving the template/theme of this website.

    It’s simple, yet effective. A lot of times it’s very hard to
    get that “perfect balance” between user friendliness and
    visual appearance. I must say you have done a excellent job with this.
    Also, the blog loads extremely quick for me on Safari.
    Exceptional Blog!

  19. I’m not that much of a online reader to be honest but your sites really nice, keep it up!
    I’ll go ahead and bookmark your site to come back in the future.
    Many thanks

پاسخ دهید

فیلدهای اجباری مشخص شده است.*